Wat je moet weten over langdurige hiv-behandeling

Of je nu onlangs bent gestart met ART of al meerdere jaren geneesmiddelen gebruikt, het is belangrijk dat je je medicatie neemt zoals voorgeschreven door je arts voor de beste behandeling van je hiv.

Net als bij andere geneesmiddelen heb je misschien vragen over de effecten ervan op je gezondheid na verloop van tijd. Klik op een vraag hieronder om meer te weten te komen over ART, en onthoud dat je altijd met je arts kunt praten als je je zorgen maakt.   

  • Je hebt vast weleens gehoord over 'niet meetbaar' worden in verband met ART. Dit betekent dat de hoeveelheid virus in je bloed (de artsen noemen dit 'viral load') zo laag is dat het in bloedonderzoeken niet kan worden gevonden. Uit onderzoek is gebleken dat hiv niet kan worden overgedragen op een partner via seksueel contact als de hoeveelheid virus minstens 6 maanden niet meetbaar is bij iemand.1

    Je gezondheidsrisico's zijn ook veel kleiner dan wanneer je geen behandeling volgt.2 Om de meeste kans te maken op een niet detecteerbare viral load moet je je ART precies nemen zoals voorgeschreven en je viral load regelmatig laten controleren. 

  • De meeste ART's onderdrukken het virus door de vermenigvuldiging ervan in het bloed te stoppen. Als je je medicatie niet met regelmaat neemt of als je doses overslaat, is deze onderdrukking minder effectief. Dat kan ertoe leiden dat je viral load wel detecteerbaar wordt in routineonderzoeken.2 Het kan ook je risico op het ontwikkelen van blijvende resistentie tegen bepaalde typen ART verhogen. Dit betekent dat hiv soms, naarmate het zich vermenigvuldigt, een andere vorm van het virus produceert die niet langer door jouw ART wordt onderdrukt. Dit kan het aantal behandelopties dat voor jou beschikbaar is verminderen.2 Meer informatie over verschillende ARTs vind je hier.

  • Nee, zeker niet! Het lijkt misschien alsof het allemaal aan 'jou' ligt als het niet goed gaat met je medicatie, maar uit onderzoek is gebleken dat het voor veel mensen in allerlei situaties lastig is om regelmaat aan te brengen in hun ART en dit vol te houden. In de behandelingsrichtlijnen voor hiv is gesignaleerd dat voor sommige mensen de volgende zaken invloed kunnen hebben op het volgen van een behandeling:

    • Vooroordelen
    • Leeftijdgebonden problemen, zoals het gebruik van veel geneesmiddelen voor andere aandoeningen
    • Misbruik van de werkzame stof
    • Het moeilijk vinden om naar afspraken te komen of met artsen te praten
    • Bijwerkingen
       

    Als het je veel moeite kost om je ART te volgen volgens de aanwijzingen, praat dan met je arts over je problemen. Je zou ook contact kunnen opnemen met een steungroep in jouw omgeving. [NB: Adressen van websites van gekozen steungroepen nader in te vullen per markt]

  • Uit onderzoek naar gebruik van ART gedurende langere tijd (van minder dan 2 jaar tot meer dan 8 jaar) is niet gebleken dat het risico op aids en niet-aids gerelateerd overlijden toeneemt.3 Dit betekent dat men aannam dat de medicatie het risico op overlijden door oorzaken die te maken hadden met hiv en aids, of andere aandoeningen, niet verhoogt. Aan het onderzoek deden 12.000 mensen mee die medicatie namen gedurende verschillende tijdvakken uiteenlopend van minder dan 1 jaar tot 10 jaar of langer.3 Uit het onderzoek bleek ook een significante afname van aids en niet-aids gerelateerd overlijden na gebruik van ART gedurende 2 jaar.3

    ART kan ook bij sommige mensen bijwerkingen veroorzaken die we 'toxische bijwerkingen' noemen. Je arts praat dan misschien over 'ART-toxiciteit'. Deze bijwerkingen worden veroorzaakt door het geneesmiddel zelf, en niet het lichaam dat er op een negatieve manier op reageert, bijvoorbeeld een allergie. Lees meer over toxische bijwerkingen hier.

  • Soms kan gelijktijdig gebruik van twee of meer geneesmiddelen invloed hebben op de werking van één of meer van die geneesmiddelen. Dit noemen we 'geneesmiddeleninteractie' en dit kan soms bijwerkingen veroorzaken. Als ART een wisselwerking heeft met een ander geneesmiddel werkt het misschien niet correct, en het risico op het ontwikkelen van resistentie kan dan toenemen.4

    Het is belangrijk dat je met je arts en/of apotheker overlegt als je meer dan één geneesmiddel gebruikt. Vertel ze over al je geneesmiddelen. Daaronder kunnen ook geneesmiddelen voor andere aandoeningen vallen, of zelfzorgmiddelen zoals antihistaminica, vitaminesupplementen of kruidenmiddelen. Licht je arts en/of apotheker ook in over eventuele recreatieve drugs die je gebruikt.4

George is 93 jaar en heeft hiv. Bekijk hier zijn verhaal over zijn leven met hiv en hoe zijn behandeling is veranderd van 20 tabletten per dag naar nog maar 2.

  1. Rodger AJ et al. Sexual Activity Without Condoms and Risk of HIV Transmission in Serodifferent Couples When the HIV-Positive Partner Is Using Suppressive Antiretroviral Therapy. JAMA. 2016;316(2):171–181. doi:10.1001/jama.2016.5148.
  2.  Schaecher KL. The Importance of Treatment Adherence in HIV. Am J Manag Care. 2013; 19 (12 suppl) :S231-S237 .
  3. Kowalska JD et al. Long-term exposure to combination antiretroviral therapy and risk of death from specific causes: no evidence for any previously unidentified increased risk due to antiretroviral therapy. AIDS. 2012, 28;26(3):315-23.
  4. Terrence Higgins Trust. HIV treatment and other drugs. Te raadplegen op: Hhttp://www.tht.org.uk/myhiv/HIV-and-you/Your-treatment/HIV-treatment-and-other-drugs